تبلیغات
از چشمه سار قرآن و عترت

از چشمه سار قرآن و عترت

 

ضرورت وجود امام معصوم (ع) 

ختم نبوت بدون نصب امام معصوم, خلاف حكمت الهى است و كامل بودن دین جهانى و جاودانى اسلام, منوط به این است كه بعد از پیامبر اكرم (ص) جانشینان شایسته اى براى او تعیین گردند بگونه اى كه بجز مقام نبوت و رسالت, داراى همه مناصب الهى وى باشند/
 

این مطلب را مى توان از آیات كریمه قرآن و روایات فراوانى كه شیعه و سنى در تفسیر آنها نقل كرده اند استفاده كرد:
 

از جمله در آیه سوم از سوره مائده مى فرماید:
 

((الیوم اكملت لكم دینكم و اتممت علیكم نعمتى و رضیت لكم الاسلام دیناً))
 

این آیه كه به اتفاق مفسرین در حج²الوداع و تنها چند ماه قبل از رحلت پیامبر اكرم (ص) نازل شد بعد از اشاره به نا امیدى كفار از آسیب پذیرى اسلام ((الیوم یئس الذین كفر وامن دینكم...))تائكید مى كند كه امروز دین شما را كامل, و نعمتم را بر شما تمام كرده. و با توجه به روایات فراوانى كه در شائن نزول این آیه ها وارد شده كاملاً روشن مى شود كه این ((اكمال و اتمام)) كه توائم با نومید شدن كفار از آسیب پذیرى اسلام بوده با نصب جانشین براى پیامبر اكرم (ص) از طرف خداى متعال, تحقق یافته است.
 
زیرا دشمنان اسلام, انتظار داشتند كه بعد از وفات رسول خدا (ص) ـ مخصوصاً با توجه به اینكه فرزند ذكورى نداشتند ـ اسلام بدون سرپرست بماند و در معرض ضعف و زوال قرار گیرد, ولى با نصب جانشین براى وى دین اسلام به نصاب كمال, و نعمت الهى به سرحد تمام رسید و امید كافران بر باد رفت.1
 

و كیفیت آن, چنین بود كه پیامبر اكرم (ص) هنگام بازگشت از حج²الوداع همه حجاج را در محل ((غدیر خم)) جمع كردند و ضمن ایراد خطبه مفصلى از ایشان سوئال كردند: ((الست اولى بكم من انفسكم؟)) 2 آیا من از طرف خدا متعال بر شما ولایت ندارم؟ همگى یكصدا جواب مثبت دادند, آنگاه زیر بغل على (ع) را گرفته او را در برابر مردم بلند كردند و فرمودند: ((من كنت مولاه فعلى مولاه)) و بدین ترتیب, ولایت الهى را براى آن حضرت, اعلام فرمودند. سپس همه حضار با آن حضرت بیعت كردند و از جمله, خلیفه دوم ضمن بیعت با امیر موئمنان على (ع) بعنوان تهنیت گفت: ((بخ بخ لك یا على, اصحبت مولاى و مولى كل موئمن و موئمن²)) /3
 
و در این روز بود كه این آیه شریفه, نازل شد:
 
((الیوم اكملت لكم دینكم و اتممت علیكم نعمتى و رضیت لكم الاسلام دیناً)) و پیامبر اكرم (ص) تكبیر گفتند و فرمودند: ((تمام نبوتى و تمام دین الله ولای² على بعدى))/
 

و در روایتى كه بعضى از بزرگان اهل سنت (حموینى) نیز نقل كرده اند آمده است كه ابوبكر و عمر از جابر خاستند و از رسول خدا (ص) پرسیدند كه آیا این ولایت, مخصوص على است؟
 
حضرت فرمود:
 مخصوص على و اوصیائ من تا روز قیامت است. پرسیدند: اوصیائ شما چه كسانى هستند؟ فرمودند: ((على اخى و وزیرى و وارثى و وصیى و خلیفتى فى امتى و ولى كل موئمن من بعدى, ثم ابنى الحسن, ثم النى الحسین, ثم تسع² من ولد ابنى الحسین واحداً بعد واحد, القرآن معهم و هم مع القرآن, لایفارقونه و لا یفارفهم حتى یردوا على الحوض))/4 


بر حسب آنچه از روایات متعدد, استفاده مى شود پیامبر اكرم (ص) قبلاً مائمور شده بودند كه امامت امیر موئمنان (ع) را رسماً اعلام كنند ولى بیم داشتند كه مبادا مردم, این كار را حمل بر نظر شخصى آن حضرت كنند و از پذیرفتن آن, سرباز زنند. 

از اینروى, در پى فرصت مناسبى بودند كه زمینه این كار فراهم شود تا اینكه این آیه شریفه نازل شد:
 

((یا ایها الرسول بلغ ما انزل الیك من ربك و ان لم تفعل فما بلغت رسالته و الله یعصمك من الناس)) 5
 

و ضمن تائكید بر لزوم تبلیغ این پیام الهى ـ كه همسنگ با همه پیامهاى دیگر است و نرساندن آن بمنزله ترك تبلیغ كل رسالت الهى مى باشد ـ به آن حضرت مژده داد كه خداى متعال تو را از پیامدهاى آن, مصون خواهد داشت. با نزول این آیه, پیامبر اكرم (ص) دریافتند كه زمان مناسب, فرا رسیده و تائخیر بیش از این, روا نیست. از این روى, در غدیر خم به انجام این وظیفه, مبادرت ورزیدند.6
 

البته آنچه اختصاص به این روز داشت اعلام رسمى و گرفتن بیعت از مردم بود وگرنه رسول خدا (ص) در طول دوران رسالتشان بارها و به صورتهاى گوناگون, جانشینى امیرموئمنان على (ع) را گوشزد كرده بودند و در همان سالهاى آغاز ین بعثت, هنگامى كه آیه ((و انذر عشیرتك الاقربین)) 7 نازل شد در حضور همه خویشاوندان فرمودند: نخستین كسى كه دعوت مرا بپذیرد جانشین من خواهد بود و به اتفاق فریقین, نخستین كسى كه پاسخ مثبت داد على بن ابى طالب (ع) بود.8
 

و نیز هنگامى كه آیه ((یا ایها الذین آمنوا اطیعوا الله و اطیعوا الرسول و اولى الامرمنكم)) 9 نازل شد و اطاعت كسانى كه بعنوان ((اولواالامر)) بطور مطلق, واجب كرد و اطاعت ایشان را همسنگ اطاعت پیغمبر اكرم (ص) قرار داد جابربن عبدالله انصارى از آن حضرت پرسید:
 

این ((اولواالامر)) كه اطاعتشان مقرون به اطاعت شما شده چه كسانى هستند؟
 

فرمود: ((هم خلفائى یا جابر و ائئم² المسلمین من بعدى. اولهم على بن ائبى طالب, ثم الحسن, ثم الحسین, ثم على بن الحسین, ثم محمد بن على المعروف فى التوار² بالباقر ـ ستدر كه یا جابر, فاذا القیته فاقراه منى السلام ـ ثم الصادق جعفر بن محمد, ثم موسى بن جعفر, ثم على بن موسى, ثم محمد بن على, ثم على بن محمد, ثم الحسن بن على, ثم سمیى و كنیى حج² الله فى ارضه و بقیته فى عباده ابن الحسن بن على...)) 10 و طبق پیشگویى پیامبر اكرم (ص) جابر تا زمان امامت حضرت باقر (ع) زنده ماند و سلام رسول خدا (ص) را به ایشان ابلاغ كرد/
 


در حدیث دیگرى از ابوبصیر نقل شده كه گفت: درباره آیه اولواالامر از امام صادق (ع) سوئال كردم.
 

فرمود: در شائن على بن ابى طالب و حسن و حسین نازل شده است. عرض كردم: مردم مى گویند چرا قرآن كریم, على و اهل بیتش (ع) را بنام, معرفى نكرده است؟ فرمود: به ایشان بگوى: آیه نماز كه نازل شد اسمى ازسه ركعت و چهار ركعت نبرد, و این رسول خدا (ص) بود كه آن را براى مردم تفسیر كردآ همچنین آیات زكات و حج و... این آیه را هم مى بایست پیامبر اكرم (ص) براى مردم تفسیر كند و او چنین فرمود: ((من كنت مولاه فعلى مولاه)) و نیز فرمود:
 

((اوصیكم بكتاب الله و اهل بیتى, فانى سالت الله عزوجل ائن یفرق بینهما حتى یورد هما على الحوض فاعطانى ذلك)) (یعنى شما را سفارش مى كنم به ((ملازمت)) كتاب خدا و اهل بیتم, همانا از خداى عزوجل درخواست كردم كه میان قرآن و اهل بیتم, جدایى نیندازد تا در حوض كوثر ایشان را بر من وارد سازد, و خداى متعال درخواست مرا اجابت كرد.) و نیز فرمود: ((لا تعلموهم فانهم ائعلم منكم. انهم لن یخرجوكمو من باب هدى و لن یدخلوكم فى باب ضلال²))11(یعنى: در مقام تعلیم ایشان برنیایید كه ایشان از شما داناترند. همانا هرگز شما را از باب هدایت, خارج نمى كنند و درباب ضلالت, وارد نمى سازند)/
 

و همچنین بارها ـ و از جمله در آخرین روزهاى حیاتش ـ فرمود: ((انى تارك فیكم الثقلین كتاب الله و اهل بیتى انهمالن یفترقا حتى یردا على الحوض ))12 و نیز فرمود: ((ائلا ان مثل ائهل بیتى فیكم مثل سفین² نوح من ركبها نجا و من تخلف عنها غرق)) 13 و نیز بارها خطاب به على بن ابى طالب (ع) فرمود: ((انت ولى كل موئمن بعدى)) 14 و نیز دهها حدیث دیگرى كه مجال اشاره به آنها نیست .15
 

پی نوشتها :
 
=========
 
1- براى توضیح بیشتر پیرامون دلالت این آیه, به تفسیر المیزان مراجعه كنید/
 
2- اشاره به آیه (6) از سوره احزاب ((النبى ائولى بالموئمنین من ائنفسهم))/
 
3- براى اثبات قطعى بودن سند و دلالت این حدیث, رجوع كنید به عبقات الانوار و الغدیر/
 
4- ر.ك. غای² المرام, باب 58, حدیث 4, بنقل از فرائد حموینى/
 
5- سوره مائده, آیه 67. براى توضیح بیشتر پیرامون دلالت این آیه, به تفسیر المیزان مراجعه كنید/
 
6- این موضوع را بزرگان اهل سنت از هفت نفر از اصحاب رسول خدا (ص) نقل كرده اند: زید بن ارقم, ابوسعید خدرى, ابن عباس, جابرین عبدالله انصارى, برائ بن عازب, ابوهریره و ابن مسعود. ر.ك: الغدیر: ج /1
 
7- سوره شعرائ / آیه /214
 
8- ر.ك: عبقات الانوار, الغدیر, المراجعات (مراجعه 20)/
 
9- ر.ك.: سوره نسائ, آیه /59
 
10- غای² المرام (ط قدیم) ص 267, ج 10, و اثبات الهدا²: ج 3, ص 123 و ینابیع المود²: ص /494
 
11- ر.ك: غای² المرام (ط قدیم) ص 265, ج /3
 
12- این حدیث نیز از روایات متواتر است كه بزرگان اهل سنت از جمله ترمذى و نسائى و صاحب مستدرك به طرق متعدد از رسول خدا (ص) نقل كرده اند/
 
13- ر.ك: مستدرك حاكم, ج 3, ص /151
 
14- ر.ك: مستدرك حاكم: ج 3, ص 134, و ص 111, صواعق ابن حجر, ص 103, مسند ابن حنبل, ج 1, ص 331, و ج 4, ص 438 و///
 
15- ر.ك: كمال الدین و تمام النعم

 

.: Weblog Themes By Weblog Skin :.
درباره وبلاگ

این وبلاگ باهدف خدمت به جامعه فکری جوان درراستای پاسخ به سولات کلامی وفلسفی آنان طراحی شده که بیشترازبیش بااندیشه ناب وپویا وجاودانه قرآن واهل بیت آشنا شوند
صفحات جانبی
آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :